Uitzendingen 14e
Afdeling Veldartillerie: SFOR/EUFOR (Bosnië, 2001-2005)
Personeel
van de 14e Afdeling Veldartillerie
is uitgezonden geweest in het kader van de Stabilisation
Force (SFOR) in Bosnië. Deze NAVO-vredesmacht zag na het onafhankelijk worden van Bosnië-Herzegovina
toe op de vrede en de wederopbouw aldaar. In
2004 ging de missie onder de vlag van de Europese Unie verder onder de naam European Union Forces
(EUFOR)
Achtergrond
Een maand na het ingaan van het staakt-het-vuren in Bosnië-Herzegovina
in oktober 1995, resulteerden onderhandelingen in het zogenaamde Dayton-akkoord.
Met het aannemen van resolutie 1031 door de Veiligheidsraad werd
voorzien in de
oprichting van de Implementation Force (IFOR), die operatie Joint
Endeavour moest gaan uitvoeren. IFOR was een 60.000 man
sterke NAVO-implementatiemacht, die moest toezien op
de handhaving van het staakt-het-vuren, de afbakening van de scheidslijnen
tussen de Servische en Moslim-Kroatische gebieden en op de kantonnering van de
wederzijdse militairen en hun zware wapens. IFOR moest de uitvoering van het
civiele deel van het Dayton-akkoord mogelijk maken. Een kleinere Stabilization
Force (SFOR) loste IFOR na een jaar af en voerde operatie Joint
Guard uit, vanaf juni 1998 operatie Joint Force
geheten.
Het aantal militairen in Bosnië-Herzegovina liep met de overgang van IFOR
naar SFOR terug tot circa 32.000. Vanwege de sterk verbeterde
veiligheidssituatie in Bosnië besloot de Veiligheidsraad op 25 oktober 1999 de
omvang van SFOR af te slanken tot ruim 20.000 militairen. Eind 2002 daalde dit
aantal nog verder tot 12.000 man.
Bijdragen 14e Afdeling
Veldartillerie
De
taken van SFOR waren het voorkomen van nieuwe vijandelijkheden, het bevorderen
van de stabiliteit en het ondersteunen van civiele organisaties bij de
wederopbouw. Tijdens de
9e rotatie van SFOR
(oktober 2000 tot april
2001)
leverde de 14e Afdeling
Veldartillerie een
Crowd and Riot Control (CRC) peloton, een stafwachtpeloton voor
het hoofdkwartier in Banja Luka en een waarnemersgroep voor 44 (NL) Gemechaniseerd Bataljon.
Het benodigde personeel werd (o.a. hand-picked) betrokken uit
alle batterijen van de 14e Afdeling Veldartillerie. Het
CRC-peloton was aanvankelijk op vredeslocatie
voorhanden, maar werd n.a.v. toegenomen onrust in Bosnië in april en mei
2001 daadwerkelijk naar Bosnië uitgezonden, voor het geval er ongeregeldheden
zouden uitbreken tijdens de rotatie van SFOR 9 naar SFOR 10 (begin mei 2001). Deze
uitzending werd overschaduwd door een sterfgeval ten gevolge van een ongeluk
tijdens een oefening op de basis in Bugojno.
In het kader van SFOR 17 loste personeel van
de 14e Afdeling Veldartillerie in 2004
personeel van de 41e Afdeling Veldartillerie, dat was ingezet in Liaison and Observation (LOT)
teams in Bosnië. Daarnaast
leverde de 14e Afdeling Veldartillerie bijdragen aan
SFOR rotaties 12 en 16.
De Europese
Unie nam de vredesmissie op 2 december 2004 over van de NAVO. De
troepenmacht ging verder onder de naam European Union Forces (EUFOR).
EUFOR startte met de eindsterkte van SFOR,
circa 6.000 militairen.
Het doel van de operatie was bijdragen aan een veilige en stabiele
omgeving in Bosnië-Herzegovina en de zorg voor de naleving van het Dayton-akkoord. De 14e Afdeling Veldartillerie
leverde bijdragen aan de eerste twee rotaties van EUFOR in 2004 en 2005.